W audycji „Forum Podlasia” na antenie Radia Białystok odbyła się gorąca dyskusja na temat nadchodzących zmian na rynku pracy. Głos w imieniu FZZ zabrał Eugeniusz Muszyc, Przewodniczący Zarządu Wojewódzkiego Forum Związków Zawodowych województwa podlaskiego, który punktował brak przejrzystości w wynagrodzeniach.
Dyrektywa o jawności płac: koniec ery domysłów
Głównym punktem debaty była unijna dyrektywa o jawności wynagrodzeń, która zacznie obowiązywać od 7 czerwca. Eugeniusz Muszyc, reprezentujący Forum Związków Zawodowych, podkreślił, że nowe przepisy mają na celu wprowadzenie zasady „równa płaca za tę samą pracę” bez „tajnych tabel w Excelu”.
Przewodniczący wyjaśnił, że zmiany te realnie wzmocnią pozycję negocjacyjną pracowników:
Muszyc barwnie porównał dotychczasowe praktyki pracodawców do „tajnego przepisu na Coca-Colę”, który dzięki unijnym regulacjom wreszcie musi zostać ujawniony.
Rola związków zawodowych: „Szczęsny w bramce”
W obliczu nowych przepisów, Eugeniusz Muszyc widzi kluczową rolę dla organizacji związkowych w pilnowaniu uczciwości pracodawców. Przewiduje on, że niektóre firmy mogą próbować stosować „triki i uniki”, by ominąć jawność. Wykorzystując analogię sportową, Muszyc stwierdził na antenie Radia Białystok, że związki zawodowe muszą być jak Wojciech Szczęsny w bramce – wyłapywać wszystkie „karne” i nieprawidłowości serwowane przez nieuczciwy biznes.
Kryzys zaangażowania: 7% to alarm dla rynku pracy
Podczas audycji przywołano niepokojące wyniki badań, z których wynika, że tylko 7% Polaków angażuje się w pełni w swoją pracę, co jest wynikiem znacznie poniżej średniej unijnej. Zdaniem Muszyca tak niski poziom satysfakcji to „wyraźny sygnał zgrzytu” w relacjach pracowniczych.
Jako główne bariery budowania lojalności wymienił:
„Rynek pracy przypomina w tej chwili starą maszynę, która jeszcze działa, ale bez silnego serwisu długo nie pociągnie” – ostrzegał Przewodniczący Zarządu Wojewódzkiego FZZ. Dodał przy tym, że związkowcy zawsze popierają dobrych pracodawców, ale wobec tych „złych” będą wyciągać konsekwencje prawne.
W ostatniej debacie radiowej, która odbyła się na antenie Polskiego Radia Lublin pt. „Razem czy Osobno”, wzięli udział przedstawiciele Wojewódzkiej Rady Dialogu Społecznego (WRDS). Wypracowano w niej konsensus pomiędzy stroną związkową a pracodawcami. Głos w imieniu Forum Związków Zawodowych zabrał Mirosław Górczyński, który jest członkiem Zarządu Wojewódzkiego FZZ woj. lubelskiego oraz Przewodniczącym Zarządu Wojewódzkiego woj. lubelskiego Wolnego Związku Zawodowego „Forum – Oświata”. Zwrócił on uwagę na kluczowe problemy regionu: dramatyczny wzrost kosztów pracy, pilną potrzebę rozwoju kompetencji cyfrowych oraz konieczność zadbania o higienę cyfrową i prawo do odłączenia się pracowników.
Koszty zatrudnienia i ochrona miejsc pracy w Polsce Wschodniej
Sytuacja na lubelskim rynku pracy staje się coraz trudniejsza, m.in. ze względu na zjawisko spłaszczenia płac i odpływ wykwalifikowanych kadr. W odpowiedzi na ten kryzys, WRDS postuluje pilne wdrożenie systemu dopłat do pozapłacowych składników wynagrodzeń w Polsce wschodniej. Przedstawiciel FZZ podkreślił, jak wielkim sukcesem jest fakt, że wszystkie strony dialogu wojewódzkiego – rządowa, samorządowa, związkowa i pracodawców – wypracowały w tej sprawie jednomyślne stanowisko. Zgodnie z tym postulatem, dopłaty z budżetu państwa miałyby pokrywać do 50% składek na ubezpieczenie społeczne finansowanych przez pracodawców, co w żadnym stopniu nie uderzyłoby w interesy pracownicze ani wpływy do ZUS czy NFZ. Przeniesienie tej dyskusji na szczebel ogólnokrajowej Rady Dialogu Społecznego (RDS) jest, zdaniem Górczyńskiego, niewątpliwym plusem i niezbędnym krokiem.
Kompetencje przyszłości: cyfryzacja i „Unia umiejętności”
Kolejnym niezwykle ważnym tematem, w który aktywnie angażuje się FZZ, jest edukacja i rozwój umiejętności. Mirosław Górczyński przytoczył alarmujące dane: obecnie wymagania dotyczące kompetencji cyfrowych występują na co najmniej 90% stanowisk pracy, podczas gdy posiada je zaledwie około 50% społeczeństwa. Powołując się na komunikat Komisji Europejskiej z marca 2025 roku dotyczący tzw. „Unii umiejętności”, przedstawiciel FZZ zaznaczył, że rozwijanie kompetencji cyfrowych i zielonych to absolutny priorytet na najbliższe lata. Związkowiec zauważył, że choć region dysponuje znacznymi funduszami (europejskimi i krajowymi) na szkolenia, kluczowe jest to, aby środki te były wykorzystywane we właściwy, efektywny sposób, podnosząc kompetencje zarówno uczniów, jak i dorosłych pracowników. Ponadto, fundusze te powinny być powiązane z inteligentnymi specjalizacjami województwa, by realnie odpowiadać na potrzeby rynku.
Cyfrowy dobrostan i „prawo do odłączenia”
Rozwój technologii to nie tylko szanse, ale i zagrożenia. Mirosław Górczyński mocno zaakcentował stanowisko WRDS w sprawie cyfrowej edukacji, zwracając szczególną uwagę na zjawisko wykluczenia cyfrowego, które w naszym regionie dotyka konkretnych powiatów oraz grup społecznych, takich jak osoby starsze. Co jednak najistotniejsze z punktu widzenia pracowników, Górczyński upomniał się o cyfrowy dobrostan oraz higienę cyfrową. Zwrócił uwagę na zacieranie się granic między pracą a odpoczynkiem, co jest szczególnie odczuwalne w dobie pracy zdalnej. Przedstawiciel FZZ podkreślił, że pracownicy muszą mieć zagwarantowane prawo do odłączenia – możliwość fizycznego i psychicznego odcięcia się od technologii i obowiązków zawodowych w czasie wolnym.
Przyszłość dialogu i uczenie się przez całe życie
Na zakończenie debaty, Mirosław Górczyński zdiagnozował jeszcze jeden istotny problem społeczny – brak nawyków ciągłego uczenia się. Przedstawiciel FZZ wyszedł z inicjatywą organizowania regularnych, comiesięcznych debat między stroną związkową a pracodawcami, poświęconych wyłącznie polityce umiejętności i uczeniu się przez całe życie. Wskazał również na nowe narzędzie, jakim będą Wojewódzkie Zespoły Koordynacji i Polityki Umiejętności, powołane na mocy nowej ustawy, która wejdzie w życie 1 lipca 2026 roku. To właśnie te zespoły, przy aktywnym udziale strony społecznej, powinny w przyszłości kształtować strategie wspierające mieszkańców regionu w podnoszeniu ich kwalifikacji.
Z perspektywy Forum Związków Zawodowych, aktywny i merytoryczny udział w pracach WRDS to dowód na to, że związki zawodowe potrafią być konstruktywnym partnerem, który nie tylko walczy o bieżące warunki pracy i płacy, ale również strategicznie myśli o przyszłości gospodarki, zdrowiu pracowników oraz ich rozwoju na dynamicznie zmieniającym się rynku.
Całość audycji można przesłuchać/obejrzeć tutaj.
Poniższe zasady mają zastosowanie do działań (szkoleń, warsztatów, spotkań, konferencji) realizowanych w ramach projektów współfinansowanych z programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego (FERS), których beneficjentem jest Forum Związków Zawodowych.
I. Kwalifikacja i zasady uczestnictwa
1. Kto może wziąć udział w działaniach projektowych i czy są one płatne?
Działania skierowane są do przedstawicieli organizacji członkowskich Forum Związków Zawodowych. Udział w szkoleniach, warsztatach, spotkaniach i konferencjach jest bezpłatny. Szczegółowa grupa docelowa może być różna dla poszczególnych działań i każdorazowo jest ona wskazywana w zaproszeniu do udziału w konkretnym wydarzeniu.
2. Czy formularz zgłoszeniowy może wypełnić za mnie inna osoba?
Nie. Formularz zgłoszeniowy musi zostać wypełniony tylko i wyłącznie osobiście przez osobę zainteresowaną udziałem. Jest to niezbędne ze względu na konieczność podania precyzyjnych danych osobowych oraz potwierdzenia woli udziału i akceptacji zasad wynikających z regulaminów projektów unijnych.
3. Jak wygląda proces rekrutacji i dokumentacja uczestnictwa?
W ramach kwalifikacji do udziału w wybranym działaniu, potencjalny uczestnik musi w pierwszej kolejności wypełnić Formularz Zgłoszeniowy. Dopiero przed pierwszym dniem wsparcia Biuro danego projektu może wysłać link do cyfrowej Deklaracji Uczestnictwa lub przekazać ją w formie papierowej bezpośrednio w pierwszym dniu wydarzenia.
4. Dlaczego muszę czekać na zakończenie rekrutacji? Czy to znaczy, że o kwalifikacji nie decyduje kolejność zgłoszeń?
Zgadza się. O zakwalifikowaniu decyduje w pierwszej kolejności punktacja, co wynika z unijnych zasad wyrównywania szans. Kolejność zgłoszeń ma znaczenie wyłącznie w przypadku posiadania przez kandydatów równej liczby punktów.
Należy pamiętać, że różne rekrutacje mają różne kryteria punktowe i zmienne. Szczegółowe informacje dotyczące zasad przyznawania punktacji premiującej znajdują się zawsze w Formularzu Zgłoszeniowym na dane szkolenie, spotkanie, warsztat lub konferencję.
5. Wypełniłam/em Formularz Zgłoszeniowy i nie dostałam/em żadnej informacji zwrotnej. Ile będę czekać?
Jeśli jeszcze nie poinformowaliśmy Cię o kwalifikacji, oznacza to, że nie zakończono naboru lub weryfikacji w Twojej grupie. Informację o zakwalifikowaniu (lub ewentualnym wpisie na listę rezerwową) otrzymasz najpóźniej na tydzień przed rozpoczęciem wydarzenia.
6. Co mam zrobić w sytuacji, w której błędnie wypełniłam/em Formularz Zgłoszeniowy lub uczyniłem to wielokrotnie?
Przede wszystkim zgłoś to pilnie do Biura danego Projektu. Uwaga: pracownicy Biura danego Projektu nie mają możliwości technicznej poprawiania ani edytowania danych w przesłanym przez Ciebie Formularzu Zgłoszeniowym. W takiej sytuacji całkowicie usuwamy Twoje błędne zgłoszenie (Formularz Zgłoszeniowy) z systemu, po czym musisz wypełnić formularz prawidłowo od nowa.
7. Co mam zrobić, jeśli nie mogę zarejestrować się poprzez Forularz Zgłoszeniowy online?
Skontaktuj się telefonicznie lub mailowo z Biurem danego Projektu. Pracownicy ustalą z Tobą dogodną, alternatywną formę rekrutacji. Zależy nam na tym, aby bariery techniczne nie wykluczały nikogo z udziału.
8. Co mam zrobić, jeśli ostatecznie nie mogę uczestniczyć w wydarzeniu?
Należy możliwie najpilniej powiadomić o tym fakcie Biuro danego Projektu. Szybka informacja pozwoli zaprosić osobę z listy rezerwowej, co zapobiegnie bezpowrotnej utracie środków unijnych przeznaczonych na to miejsce.
II. Zakwaterowanie i wyżywienie
9. Jakie koszty na miejscu pokrywa organizator?
Poza materiałami warsztatowymi, organizator zapewnia pełne wyżywienie w trakcie trwania wydarzenia oraz nocleg (zgodnie z zasadami opisanymi w punkcie 10). Wybrane ośrodki szkoleniowe są dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami.
10. Komu przysługuje darmowy nocleg i jakie są limity odległości?
Możliwość zagwarantowania noclegu dotyczy uczestników, którzy mieszkają w innej miejscowości niż ta, w której odbywa się wsparcie:
III. Zwrot kosztów dojazdu
11. Jakie są zasady zwrotu kosztów transportu na miejsce wydarzenia?
Zwrot następuje zawsze maksymalnie do wysokości kosztu najtańszego biletu II klasy komunikacji publicznej (szynowej lub kołowej) na pokonywanej trasie. Wyjątek stanowią osoby z niepełnosprawnościami (patrz pkt 12).
12. Jak wygląda rozliczenie dojazdu dla osób z niepełnosprawnościami (kilometrówka)?
Osoby z niepełnosprawnością ruchową mogą ubiegać się o zwrot kosztów w formie tzw. kilometrówki. W tym celu należy:
13. Kto odpowiada za udokumentowanie kosztów dojazdu (pozostali uczestnicy)?
To na uczestniku spoczywa obowiązek dostarczenia dokumentacji uzasadniającej poniesiony koszt. Aby otrzymać zwrot, należy przedłożyć:
