email: biuro@fzz.org.pl
tel: (+48) (22) 628 73 75
Logo Forum Zwiazkow Zawodowych

Forum Związków Zawodowych

Rada Dialogu Społecznego (RDS) w ramach prac Zespołu problemowego ds. Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju zajęła się projektem pomocy państwa w ponoszeniu wydatków mieszkaniowych w pierwszych latach  najmu mieszkania. W posiedzeniu zespołu w dniu 11 kwietnia 2018r. uczestniczył i odpowiadał na pytania przedstawicieli partnerów społecznych RDS Pan Artur Soboń, Sekretarz Stanu w Ministerstwie Inwestycji i Rozwoju.

Ministerstwo przygotowało ustawę o pomocy państwa dla najemców mieszkań w pierwszych latach najmu mieszkań. Rozwiązanie polega na wpływaniu na zwiększenie podaży mieszkań użytkowanych na zasadach najmu o umiarkowanych czynszach, w szczególności kierowanie dopłat do czynszów z tytułu najmu mieszkania do osób o dochodach umożliwiających samodzielny zakup mieszkania o odpowiednim standardzie na obecnym rynku mieszkaniowym, zasiedlając nowe budynki, których realizacja będzie zwiększała wolumen inwestycji mieszkaniowych.

Pan minister A. Soboń zwrócił uwagę, że rząd RP zauważył zjawisko deficytu mieszkań w Polsce i podejmuje się tworzenia pierwszych aktywnych programów. Obecnie są to dwa projekty, które mają na celu zwiększyć podaż mieszkań w Polsce. Pierwszy z projektów wspiera budownictwo dla najmniej zarabiających. Drugi projekt omawiany na spotkaniu jest dla osób, których dochody są zbyt wysokie, aby ubiegać się o mieszkania gminne i jednocześnie zbyt niskie aby zaciągnąć zobowiązanie kredytowe. Rząd RP chce również przeciwdziałać zjawisku rozlewania się miast, zwiększając podaż mieszkań na gruntach rolnych.

Przedstawiciele pracodawców pytali o prowadzone prace nad kodeksem urbanistyczno-budowlanym i chwalili rozwiązania odchodzące od centralnie zarządzanej koncepcji budowy przez rząd RP mieszkań czynszowych, i że wreszcie skierowano wsparcie na tzw. „deweloperyzację mieszkań”.

Forum Związków Zawodowych na spotkaniu reprezentował Grzegorz Trefon, który wskazał na poprawnie zdefiniowaną diagnozę niedoboru mieszkań w Polsce. Zwrócił uwagę, że cała przygotowana reforma i program bazuje na początku drogi na miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Tymczasem z analiz FZZ wynika, że na mapie Polski są poważne braki pokrycia  planami zagospodarowania przestrzennego kraju. W Polsce mamy wiele gmin i regionów, w których są poważne braki w tym zakresie, natomiast przygotowana Ocena Skutków Regulacji ustawy nie odpowiada na ten problem i nie zwraca uwagi w analizach na stojące organizacyjne wyzwania. Dlatego ekspert FZZ zapytał również Pana Ministra A. Soboń o to czy Ministerstwo zamierza przeciwdziałać temu zjawisku. Ekspert poprosił również o wyjaśnienie sprzecznych ze sobą celów przeciwdziałania zjawisku rozlewania się miast, a z drugiej strony celu zwiększenia podaży mieszkań na gruntach rolnych. Zapytał również o sposób w jaki rząd RP będzie wspierał nabywanie/zbywanie gruntów rolnych, szczególnie po ostatnio wprowadzonych nowych restrykcyjnych procedurach i ograniczeniach sprzedaży gruntów rolnych pod nadzorem Agencji podlegającej bezpośrednio pod kontrolą Ministra Rolnictwa. Grzegorz Trefon zwrócił również uwagę, że ze względu na ograniczone w budżecie państwa zasoby należałoby jednak w pierwszym etapie skoncentrować inwestycje Polski na programach wspierania remontów i budowy nowych mieszkań komunalnych przez samorządy lokalne, które mają najlepszy bezpośredni kontakt z obywatelami. Rozwiązanie problemu braku mieszkań komunalnych na pierwszym etapie inwestycji będzie najlepszym rozwiązaniem dla Polski. Sprawa procedowanej ustawy będzie jeszcze omawiana na posiedzeniu plenarnym RDS.

Grzegorz Trefon

Odpowiedź na pytania/komentarz przedstawiciela FZZ:

Pan Minister Artur Soboń w odpowiedzi na pytania zgodził się, że trzeba zwiększyć poziom planowania przestrzennego i wprowadzić hierarchiczność, tak aby nie trzeba było stosować spec-przepisów na inwestycje celu publicznego, ale nikt jakoś do tej pory tego nie zrobił i jest jasne, że jest to przed nami. Zgadzam się, że jest i lepiej i gorzej, i można postawić tezę, że to się pokrywa jeszcze z zaborami, ale nie chciałbym tego rozwijać.

Jeżeli chodzi o grunty rolne to są one naprawdę w znakomitych lokalizacjach w miatach. Mam taką mapę z Ośrodka Wspierania Rolnictwa, i są na niej grunty w centrach miast, na których moglibyśmy od zaraz budować osiedla mieszkaniowe, na granicy z już innymi istniejącymi osiedlami, więc łatwo można oddzwonić ich dostępność pod inwestycje, tak samo jak gruntów leśnych, które w niektórych miastach stanowią ponad 50% powierzchni miasta. To są często bardzo atrakcyjnie położone tereny.

Oczywiście w pierwszej kolejności trzeba wspierać samorządy, bo one mają gminny zasób mieszkaniowy pomagający najmniej zarabiającym, dlatego dajemy na ten cel 6 mld złotych w perspektywie kilku najbliższych lat na podstawie ustawy, którą już prze-procedowaliśmy przez Parlament. W związku z tym chciałbym powiedzieć, że takich pieniędzy nigdy nie było na mieszkania komunalne, i to jest bardzo ważne. Dodatkowo są mechanizmy związane z remontami i tkanką budowlaną spółdzielni mieszkaniowych, które do tej pory nie były stosowane. Jak to będzie z gruntami rolnymi na ten cel, to mamy sytuację, gdy w decyzji lokalizacyjnej jest cel a rada gminy może pozwolić na budowę i lokalizację faktyczną inwestycji, i jest prawo pierwokupu gruntów rolnych. Rozwiązano więc to w taki sposób aby nie było spekulacji gruntami rolnymi, co jest intencją Państwa.

I na koniec, naprawdę w ustawie nie wspieramy deweloperów, ani jednej złotówki od nas nie otrzymują, nie ma dopłat do kredytów i preferencji finansowych oraz żadnego mechanizmu, który by wspierał wprost deweloperów, natomiast grunty trzeba sobie kupić. I jakie to wsparcie, gdy będzie większa konkurencyjność, i będzie szansa aby kupić grunt, który dzisiaj wydawał się niemożliwy do zagospodarowania – poprzemysłowy i rolny, który będzie możliwy, to tylko wtedy gdy zwiększamy możliwość większej skali tych inwestycji. A to jaki będzie cel dla gruntu decydował będzie rynek. Jeżeli na tym gruncie będzie można zrealizować inwestycję mieszkaniową, to strona A i B, będą się umawiały na taką cenę, z jaką strona wykupi prawo, więc ja nie widzę tutaj żadnego wsparcia ze strony Państwa. Więc się nie dajmy i nie ulegajmy narracji, gdy ktoś powie lets developer. Nie widzę problemu rozwoju dialogu ze środowiskami miejskimi np. we Wrocławiu, Warszawie, Krakowie i Poznaniu, ale naszym celem jest stymulowanie rozwoju inwestycji mieszkaniowych w całym kraju.